Πριν από λίγους μήνες, στην 30η επέτειο από την Συμφωνία για τους Γενετικούς Πόρους στα Τρόφιμα και τη Γεωργία, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO) τονίζει την επείγουσα ανάγκη της διαφύλαξης συγκεκριμένων γονιδίων, τα οποία θα βοηθήσουν στη καταπολέμηση των διαταραχών που προέρχονται από την αλλαγή του κλίματος.

Τα φυτά αντιπροσωπεύουν πάνω από τα 4/5 της διατροφής του ανθρώπου. Περίπου 30 φυτά αντιστοιχούν στο 95% των ανθρώπινων αναγκών σε θερμίδες, και μόλις 5 από αυτά τα οποία είναι το καλαμπόκι, το σόργο, το ρύζι, το κεχρί και το σιτάρι, δίνουν μονάχα το 60%.

Παρόλα αυτά, πάνω από 7.000 είδη φυτών έχουν συγκεντρωθεί και καλλιεργούνται από τους ανθρώπους εδώ και χιλιάδες χρόνια. Και υπάρχουν πάνω από 30.000 κατάλληλα για τροφή φυτικά είδη παγκοσμίως.

Οι χώρες στις θερμότερες περιοχές της Γης θα υποστούν και τις μεγαλύτερες συνέπειες από την κλιματική αλλαγή, διότι η αύξηση της θερμοκρασίας αναμένεται να είναι εντονότερη και τα γεωργικά συστήματα τους είναι τεχνολογικά υποδεέστερα ώστε να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες. Οι ξηρές και ημίξηρες περιοχές προβλέπεται να γίνουν ξηρότερες, ενώ η διάβρωση του εδάφους σε άλλες περιοχές θα είναι πιο ασταθής και πολύ λιγότερο αναμενόμενη.

Ο FAO υπολογίζει ότι κατά τον 20ο αιώνα, σχεδόν τα 3/4 της γενετικής ποικιλομορφίας των καλλιεργειών χάθηκε, διότι οι αγρότες σε παγκόσμιο επίπεδο άφησαν τις τοπικές ποικιλίες και στράφηκαν στις γενετικά ομοιόμορφες και υψηλής απόδοσης ποικιλίες.

Η επικέντρωση στο γενετικό υλικό είναι παρόλα αυτά αναγκαία για την προσαρμογή και τη βελτίωση της γεωργίας για την αντιμετώπιση απειλών, όπως το θερμό κλίμα του πλανήτη ή οι ασθένειες, που μπορούν να μεταβάλουν τις συνθήκες καλλιέργειας.

Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία του FAO, πάνω από το 20% των φυλών ζώων βρίσκονται σε κίνδυνο εξαφάνισης. Βέβαια, οι τοπικές φυλές, που είναι λιγότερο γνωστές, διαθέτουν πολλές φορές γενετικές άμυνες που τους επιτρέπουν να επιβιώσουν με μειωμένη πρόσληψη νερού και ζωοτροφών ή να αντιμετωπίσουν τροπικές ασθένειες.

Επίσης τα ασπόνδυλα αποτελούν το 95% όλων των έμβιων οργανισμών, ενώ η τεράστια αξία της βιοποικιλότητας των μικροοργανισμών είναι ατελείωτη.

Επιπλέον τα υδάτινα οικοσυστήματα σε παγκόσμια κλίμακα αποτελούνται από σχεδόν 175.000 είδη ψαριών, μαλάκια, οστρακοειδή και υδρόβια φυτά. Μονάχα δέκα είδη αντιπροσωπεύουν το 50% της παγκόσμιας παραγωγής ιχθυοκαλλιέργειας.

Τέλος υπάρχουν 80.000 είδη δέντρων σε όλο τον κόσμο, αλλά μόλις 1% έχει αναλυθεί λεπτομερώς. Τα δάση είναι η κατοικία για το 80% της χερσαίας βιοποικιλότητας, ενώ την ίδια στιγμή αραιώνονται με ιδιαίτερα γρήγορους ρυθμούς. Αυτό συνεπάγεται την αύξηση της θερμοκρασίας στη Γη.